Mudanya’da uzun süredir beklenen haber geçtiğimiz günlerde geldi. AK Parti Mudanya İlçe Başkan Vekili Engin Dak, 2021 yılından depreme dayanıklı olmadığı için yıkılan ve hizmet birimleri farklı binalara dağılmış olan Hükümet Konağı projesinde son aşamaya gelindiğini duyurdu. 223 milyon 700 bin liralık ihale bedeli, 136 adet fore kazık, 5 katlı mimari ve 2028 teslim tarihi...
Bu açıklamanın arka planında dikkat çeken bir gelişme daha var. 02.10.2026 tarihinde gerçekleştirilen Mudanya Belediyesi Ekim Ayı Meclis Toplantısı’nda Belediye Başkanı Deniz Dalgıç’ın AK Parti Meclis Grubu’na yönelik, “Hükümet konağı ihalesi yapıldı. Hayırlı olsun. Yer teslimi de yapılmış. Kaça yapıldı? Kime yapıldı? Bilen var mı? Ben daha henüz ihalenin yapılmadığını tahmin ediyorum da. Yapıldıysa da yani kaça ve kime yapıldığını da bilirsek iyi olur.” şeklindeki sözleri üzerine mecliste dikkat çeken bir diyalog yaşandı.
Deniz Dalgıç’ın bu soruları üzerine AK Parti Meclis Grup Sözcüsü Av. Yusuf Alper Ömeroğulları, konunun ilk gündeme geldiği anda “Şu an net bir bilgimiz yok başkanım” yanıtını verdi. Ancak toplantının sonlarına doğru tekrar söz alan Ömeroğulları; yaptıkları netleştirmenin ardından ihalenin TISA Yapı tarafından üstlendiğini ve ihale bedelinin tam olarak 223 milyon TL olduğunu belirterek resmi bilgiyi meclis tutanaklarına geçirdi.
Grup Sözcüsü Ömeroğulları’nın toplantı bitmeden konuyu netleştirip doğru rakamı meclise sunması kıymetli olmakla birlikte; Mudanya için 223 milyon liralık bu devasa kamu yatırımının ihalesi, yüklenicisi ve detayları hakkında yerel kamuoyunun meclisteki bu soru-cevap trafiğinden çok daha önce, planlı bir şekilde bilgilendirilmiş olması gerekmez miydi?
Burada ister istemez şu soru akla geliyor: İlçeye kazandırılan 223 milyon 700 bin liralık bir kamu yatırımının ihalesi, yer teslimi ve yüklenicisi konusunda ilçe teşkilatının daha önceden kamuoyunu bilgilendirmesi beklenmez miydi?
Dahası, yapılan açıklamada ihale bedeli ve bazı proje bilgileri paylaşılmış olsa da aşağıda sıralayacağımız otopark, mimari proje, deprem güvenliği, yangın güvenliği, enerji performansı ve gelecekteki nüfus projeksiyonuna göre kapasite gibi soruların cevaplarını yine bulamıyoruz.
Bu durum, açıklamanın Mudanyalıları kapsamlı biçimde bilgilendirmekten ziyade, meclis toplantısında Belediye Başkanı tarafından yöneltilen sorulara cevap verme ihtiyacıyla ve biraz da aceleyle yapılmış olduğu izlenimini doğuruyor.
Elbette bunu kamuoyunun takdirine bırakmak gerekir. Ancak ilçeye kazandırılan önemli bir devlet yatırımının, daha ihale aşamasından itibaren yerel siyasi aktörler tarafından takip edilmesi, teknik detaylarının bilinmesi ve vatandaşların düzenli şekilde bilgilendirilmesi gerektiğini düşünüyorum.
Dolayısıyla bugün artık yalnızca “Hükümet Konağı yapılacak mı?” sorusunu değil; hangi bedelle, hangi şartlarda, nasıl bir proje olarak ve Mudanya’nın geleceği düşünülerek yapıldığını da konuşabiliriz.
Rakamlar büyük, yatırımlar kıymetli. Yıllardır kamu hizmetini farklı binalarda almak zorunda kalan Mudanyalılar için bu haber kuşkusuz önemli bir nefes. Ancak bir kentin geleceğine imza atacak 223 milyon liralık dev bir kamu kaynağı söz konusuyken, sadece “hayırlı olsun” deyip geçmek kentdaşlık sorumluluğumuza uymaz. Projenin teknik detaylarını ve gelecekteki ihtiyaçları yan yana koyduğumuzda, kafamızda yanıtlanması gereken kritik sorular beliriyor.
1. Su Altında Bir Bodrum ve Muamma Olan Otopark!
Açıklanan projeye göre bina, denize yakınlığı ve yüksek yeraltı su seviyesi nedeniyle 15 metre derinliğinde 136 fore kazık üzerine oturtulacak. Bu durum, zemin koşulları ve temel sistemi açısından ciddi bir mühendislik çalışması yürütüldüğünü gösteriyor. Binada bir bodrum kat da yer alacak.
Peki, herkesin aklındaki temel soru: Bu bodrum katta kapalı otopark var mı?
Projenin kat planları ve mimari detayları henüz kamuoyuyla paylaşılmadığı için bu sorunun yanıtını bilemiyoruz. 1.337 m² taban alanına sahip bir yapıda bodrum katın sığınak, arşiv, teknik hacimler ve diğer ihtiyaçlar arasında nasıl paylaştırıldığı da önemli. Hazır hafriyat alınmış ve fore kazık çakılmışken, otopark sorunu yaşayan Mudanya’ya kapalı otopark kazandırılması seçeneği neden değerlendirilmesin?
Elbette kıyı şeridindeki yeraltı suyu, su basıncı, zemin koşulları ve maliyet bu tercihi etkileyebilir. Ancak yarın bina hizmete girdiğinde çevresinde oluşabilecek araç yoğunluğunun bedelini yine Mudanyalılar ödeyecek.
Mudanya İçin Bir Öneri: 3.723,05 m²’lik Arsa Kapalı Otopark Potansiyeliyle Değerlendirilebilir mi?
Yeni Hükümet Konağı’nın yapılacağı 3.723,05 m² büyüklüğündeki arsanın, yalnızca bina oturum alanı bakımından değil, zemin altında oluşturulabilecek otopark kapasitesi açısından da değerlendirilmesi gerektiğini düşünüyorum.
Önerim, arsanın mümkün olduğunca tamamının zemin altında kapalı otopark olarak değerlendirilmesi seçeneğinin teknik ve ekonomik açıdan incelenmesidir. Elbette bu yaklaşımın uygulanabilirliği; yeraltı suyu koşulları, zemin ve temel sistemi, yapı güvenliği, giriş-çıkış düzeni, imar koşulları ve maliyet gibi unsurlar dikkate alınarak uzmanlarca değerlendirilmelidir.
Amacımız yalnızca kamu binasının kendi otopark ihtiyacını karşılamak değil, mümkün olması hâlinde bölgedeki park baskısının azaltılmasına da katkı sağlayacak kalıcı bir çözüm üretmektir.
Mudanya’nın otopark ihtiyacı biliniyorken, böylesine önemli bir kamu yatırımı yapılırken bu potansiyeli değerlendirmek gerekmez mi?
Beklentimiz, teknik inceleme yapılmadan belirli bir çözümün dayatılması değil; bu seçeneğin gerçekten mümkün olup olmadığının ortaya konması ve alternatiflerin kamuoyuyla paylaşılmasıdır.
2. İnegöl Örneği: Otopark Sorunu Nasıl Ele Alınmış?
İnegöl Hükümet Konağı’nı yerinde inceledim. Yaklaşık 5.910,32 m² arsa içerisinde bulunan binanın otopark düzeninin ağırlıklı olarak personelin kullanımına yönelik olduğunu gözlemledim. Buna karşılık, çevredeki yeşil alanlar ve mevcut park imkânları vatandaşların otopark ihtiyacını karşılamaya yardımcı oluyor.
Bu gözlem, Mudanya açısından önemli bir farkı ortaya koyuyor. İnegöl’de çevredeki imkânlar vatandaşların park ihtiyacını karşılamaya katkı sağlarken, Mudanya’da aynı çözümün yeterli olup olmayacağı ayrıca değerlendirilmelidir. Çünkü her iki ilçenin yapılaşması, arazi koşulları ve çevresel imkânları aynı değil.
İnegöl örneğinden çıkarılacak sonuç, aynı projenin Mudanya’da da uygulanması gerektiği değil; otopark ihtiyacının bina ve çevresiyle birlikte planlanması gerektiğidir.
İnegöl’deki binanın iç mekânlarını da inceleme fırsatım oldu. İç mekânların modern ve vatandaşların ihtiyaçlarını karşılayabilecek düzeyde olduğunu gözlemledim. Bu, kamu binalarında işlevselliğin ne kadar önemli olduğunu gösteriyor. Ancak Mudanya’da işlevselliğin yanında, bölgenin otopark sorununun da proje aşamasında ele alınmasını beklemek en doğal hakkımız.
3. Deprem ve Yangın Güvenliği
Mudanya’nın geleneksel sınıflandırmayla 1. derece deprem bölgesi olarak ifade edilen bir konumda bulunması ve kıyıya yakın zemin koşulları nedeniyle yeni Hükümet Konağı’nda deprem güvenliği üzerinde özellikle durulması gereken konuların başında geliyor.
136 adet fore kazık ve 15 metre kazık derinliği, zemin koşullarının temel tasarımında önemli bir rol oynadığını gösteriyor. Ancak kamuoyunun bilmesi gereken başka sorular da var:
Yapının deprem performansı hangi kriterlere göre belirlendi? Zemin koşulları dikkate alınarak hangi taşıyıcı sistem ve temel sistemi tercih edildi? Sismik izolatör veya benzeri ileri deprem teknolojilerinin kullanılması değerlendirildi mi?
Burada önemli olan, belirli bir teknolojinin her yapıda mutlaka kullanılması gerektiğini ileri sürmek değil; zemin ve yapı özelliklerine uygun güvenlik çözümlerinin hangi mühendislik hesaplarıyla seçildiğinin açıklanmasıdır.
Çünkü kamu binası niteliğindeki bir yapıda yalnızca binanın ayakta kalması değil, deprem sonrasında kamu hizmetinin devam edebilmesi de önem taşıyor.
Bunun yanında yangın güvenliği de en az deprem güvenliği kadar önemli. Yangın algılama ve alarm sistemleri, yangın merdivenleri, acil kaçış yolları, duman kontrolü, söndürme sistemleri ve itfaiye erişimi gibi konuların projede hangi standartlarda ele alındığının kamuoyuyla paylaşılması gerektiğini düşünüyorum.
4. Yeşil Bina ve Enerji Verimliliği
Bir diğer soru işareti ise binanın çevresel kimliğiyle ilgili. Yeni Hükümet Konağı’nın enerji performansı, yenilenebilir enerji kullanımı ve su verimliliği konusunda hangi hedeflerle tasarlandığı henüz kamuoyuna yeterince açıklanmış değil.
Neden yalnızca asgari mevzuat şartlarını karşılamakla yetinelim?
Projenin teknik ve ekonomik koşulları elveriyorsa A sınıfı Enerji Kimlik Belgesi, çatı güneş enerji sistemi, yağmur suyu toplama ve yeniden kullanım altyapısı, yüksek yalıtım performansı ve su tasarrufu sağlayan sistemler değerlendirilmelidir.
Bu uygulamalar enerji ve su tüketimini azaltarak uzun vadede kamu giderlerine katkı sağlayabilir. Ayrıca Mudanya gibi doğal çevresi ve denizel ekosistemiyle öne çıkan bir ilçede, devletin kendi binasıyla çevreye ve özel sektöre örnek olması da önemlidir.
Bu nedenle Hükümet Konağı’nın enerji sınıfı, yenilenebilir enerji hedefi ve su verimliliği çözümlerinin kamuoyuyla paylaşılmasını bekliyoruz.
5. 2050 Mudanya’sına Bu Bina Yetecek mi?
Mudanya’nın gelecekteki nüfusunu ve yaz aylarında artan hizmet talebini de bugünden hesaba katmak gerekiyor. İlçenin nüfusunun ve günübirlik ziyaretçi hareketliliğinin önümüzdeki yıllarda artması, kamu kurumlarına başvuru yoğunluğunu da etkileyecektir.
Ne yazık ki yeni Hükümet Konağı’nın uzun vadeli nüfus ve hizmet projeksiyonları dikkate alınarak tasarlanıp tasarlanmadığına ilişkin kamuoyuna yansıyan net bir bilgi bulunmuyor.
Otopark kapasitesi, vatandaş giriş-çıkışları, erişilebilirlik, bekleme alanları ve çevresel trafik yükü bugünden düşünülmezse, bina hizmete girdikten yıllar sonra yeni sorunlarla karşılaşabiliriz.
Bir kamu binası yalnızca bugünün ihtiyacını karşılamak için değil, mümkün olduğu ölçüde geleceğin ihtiyacına da cevap verecek şekilde planlanmalıdır.
Bu nedenle projenin hangi hizmet kapasitesi esas alınarak tasarlandığının, ileride oluşabilecek ihtiyaçlara uyum sağlayıp sağlayamayacağının ve çevresindeki ulaşım düzeninin nasıl planlandığının açıklanmasını istiyoruz.
6. İnegöl ve Orhaneli Örneği: Mudanya Neden Bu Kadar Geç Kaldı?
Mudanya Hükümet Konağı 17 Ekim 2021 tarihinde yıkıldı. İnegöl Hükümet Konağı ise yalnızca altı gün sonra, 23 Ekim 2021 tarihinde yıkıldı. Verilen bilgilere göre İnegöl’de yeni binanın ihalesi 2022 yılında yapıldı ve bina 2025 yılının başında hizmet vermeye başladı.
Orhaneli’de ise mevcut hükümet konağının depreme dayanıksız olması nedeniyle yeni bina ihalesinin 25 Temmuz 2023 tarihinde gerçekleştirildiği ve yapının 2025 yılında teslim edildiği belirtiliyor.
Bu örnekler, farklı ilçelerdeki hükümet konağı projelerinin zaman çizelgelerini karşılaştırmak açısından önem taşıyor. Özellikle Orhaneli ihalesinin 6 Şubat 2023 depremlerinden sonra yapılmış olması, deprem sonrasında da kamu yatırımlarının sürdürülebildiğini gösteren bir örnek olarak ele alınabilir.
Elbette her projenin arsa, proje, ödenek, ruhsat, ihale ve kurumlar arası süreçleri farklı olabilir. Bu nedenle yalnızca tarihlere bakarak bütün gecikmelerin aynı sebepten kaynaklandığını söylemek doğru olmaz. Ancak bu farklılıkların nedenlerini sormak da kentdaşlık sorumluluğumuzun bir parçasıdır.
Mudanya’daki gecikmeyle ilgili olarak, önceki Belediye Başkanı Hayri Türkyılmaz döneminde binanın yüksekliği nedeniyle ruhsat sürecinde sorun yaşandığı da ifade ediliyor. Eğer bu idari süreç gecikmede etkili olduysa, hangi tarihler arasında yürütüldüğü, hangi aşamada tıkandığı ve nasıl sonuçlandığı açıklanmalıdır.
Ayrıca kamu yapılarının ruhsat süreci ve ilgili kurumların yetkileri, yürürlükteki mevzuat çerçevesinde değerlendirilmelidir. Projenin hangi özel düzenlemelere tabi olduğu ve gecikmenin hangi aşamalardan kaynaklandığı resmi belgelerle ortaya konmalıdır.
İnegöl’de 2022 yılında ihale edilen ve 2025 başında hizmete giren bir hükümet konağı ile Orhaneli’de 2023 yılında ihale edilip 2025’te teslim edilen bir kamu binası örnekleri ortadayken, Mudanya’da 17 Ekim 2021’de yıkılan hükümet konağının ihalesinin neden 2026 yılına kaldığı sorusu cevapsız bırakılmamalıdır.
Kahramanmaraş merkezli depremlerin ardından kamu yatırımlarında önceliklerin değişmesi anlaşılabilir bir durumdur. Ancak tek başına “deprem nedeniyle gecikti” açıklaması, Mudanya’daki sürecin bütün aşamalarını açıklamaya yetmez. Gecikmenin ne kadarının ruhsat ve proje süreçlerinden, ne kadarının ödenek ve yatırım önceliklerinden kaynaklandığı tarihler ve belgeler üzerinden ortaya konmalıdır.
Bizim beklentimiz suçlayıcı bir tartışma değil, Mudanya’nın yıllarca beklemek zorunda kalmasının gerçek nedenlerinin şeffaf biçimde açıklanmasıdır.
7. Kentsel Kimlik Uyarısı: Kamu Binası Yapmak Yetmez
İnegöl Hükümet Konağı’nın dış cephesini yerinde incelediğimde, geleneksel kamu binası mimarisini çağrıştıran bir tasarımla karşılaştım. İç mekânları ise modern ve vatandaşların ihtiyaçlarını karşılayabilecek düzeydeydi.
Ancak bir kamu binasının başarısı yalnızca işlevselliğiyle değerlendirilmemelidir. Binanın mimari karakteri, çevresiyle ilişkisi, ölçeği, cephe tasarımı ve kent silüetine etkisi de önemlidir.
Mudanya’nın kendine özgü bir kentsel kimliği var. Dolayısıyla yeni Hükümet Konağı’nın yalnızca kamu hizmetlerinin yürütüleceği bir yapı olarak değil, bulunduğu çevreye değer katacak bir kamu eseri olarak da ele alınmasını bekliyorum.
Bu noktada şu soruyu sormak gerekiyor:
Mudanya’ya yapılacak yeni Hükümet Konağı, yalnızca ihtiyaçları karşılayan bir bina mı olacak, yoksa Mudanya’nın mimari karakterine ve kentsel kimliğine de katkı sağlayacak mı?
Bu soruya cevap verebilmek için mimari projenin, cephe tasarımının ve çevre düzenlemesinin kamuoyuyla paylaşılması gerekir. İnegöl’deki binanın mimari yaklaşımı Mudanya için doğrudan bir model olmak zorunda değil. Her ilçenin kendine özgü koşulları ve karakteri var. Önemli olan, Mudanya’ya yapılacak yapının da kendi çevresi ve kentsel kimliği gözetilerek tasarlanmasıdır.
Kamu yatırımlarında başarı, yalnızca binanın tamamlanmasıyla değil; yıllar boyunca işlevini sürdürebilmesi ve bulunduğu kente nasıl bir iz bıraktığıyla da ölçülmelidir.
Devletimizin Mudanya’ya yeni bir kamu hizmet binası kazandırma iradesi takdire şayandır. Yıllardır farklı binalarda hizmet vermek zorunda kalan kamu birimlerinin bir araya gelmesi, vatandaşlar ve kamu çalışanları açısından önemli bir kazanım olacaktır.
Ancak günümüz haberciliği ve kent bilinci, yalnızca kurdele kesmeyi değil; kamu kaynaklarının nasıl kullanıldığını, yapılan yatırımın hangi ihtiyaçlara cevap verdiğini ve 20-50 yıl sonrasını nasıl şekillendireceğini sorgulamayı gerektirir.
Temennimiz; mimari ve teknik detayların şeffaflıkla paylaşılması, kapalı otopark seçeneğinin değerlendirilmesi, deprem ve yangın güvenliğinin en yüksek uygun standartlarda ele alınması, enerji verimliliği hedeflerinin açıklanması ve binanın Mudanya’nın kentsel kimliğine yakışır biçimde tamamlanmasıdır.
Biz yatırıma karşı değiliz. Tam tersine, yapılan yatırımın Mudanya’ya en yüksek faydayı sağlamasını istiyoruz. Bunun yolu da proje aşamasında doğru soruları sormaktan, farklı örneklerden yararlanmaktan ve kamuoyunu sürece dâhil etmekten geçiyor.
Mudanya bizim; atılan her harcın takipçisi olmak da en doğal hakkımız.
Abdullah Enez Ekim
